Katholieke Hogeschool Leuven

Ganzenbord stimuleert kansarme studenten

BRUSSEL - Drie studenten van de Katholieke Hogeschool Leuven ontwierpen een spel om jongeren met weinig kansen naar het hoger onderwijs te krijgen. Vooral allochtonen kunnen een duwtje in de rug gebruiken.

'Tijdens hun laatste jaar moeten de studenten van het departement Economisch Hoger Onderwijs stage lopen', zegt Bie Strypens van de Katholieke Hogeschool van Leuven. 'Maar de stageplaatsen van drie Marokkaanse studenten haakten op het laatste moment af. Wij denken dat hun afkomst daar voor iets tussen zat.' Werkgevers voelen zich niet altijd aangetrokken tot Mohammed, Rachid en Rached. 'Onze allochtone studenten stoten de laatste tijd wel vaker op die hindernis. Zo vond ook één van onze andere leerlingen, een meisje met een hoofddoek, heel moeilijk een geschikte plaats.'

Mohammed El Mahroui, Rachid Aredouani en Rached Ikan kozen ervoor een positieve draai te geven aan hun negatieve ervaring. In plaats van op stage te gaan, ontwierpen ze een spel dat allochtone en andere jongeren met beperkte kansen op weg zet richting hoger onderwijs.

Wegwijs naar hulp

'Spelen is heel eenvoudig. Het spel werkt net als het klassieke ganzenbord. Laatstejaarsstudenten van het secundair onderwijs zetten zich met pionnen in een kleine groep rond het spelbord. Onderweg krijgen ze vragen voorgeschoteld over de mogelijkheden en hulpkanalen in het hoger onderwijs. Wie goed antwoordt, zet een stap vooruit. Wie fout antwoordt, moet terug', legt Strypens uit.

'De studenten spelen best in een gemengde groep. Jongeren die goed geïnformeerd zijn, trekken zo slecht geïnformeerde en financieel uitgedaagde studenten mee het spel in.' De Vlaamse Confederatie van Ouders en Ouderverenigingen zal het spel in de secundaire scholen van Vlaanderen verspreiden. Scholen in Gent en Leuven komen eerst aan de beurt.

Strypens benadrukt dat het vooral belangrijk is dat de jongeren het gevoel hebben dat er hulp en plaats zal zijn voor hen. 'Veel allochtone jongeren denken dat ze er alleen voor zullen staan na het secundair onderwijs. Studenten met financiële moeilijkheden denken dat een combinatie van werken en studeren niet zal lukken. Er bestaan heel wat hulpkanalen, maar die kennen ze niet. Het spel wil hen de weg wijzen.' Want die weg is vaak erg hobbelig en loopt langs vele omwegen.

Slaagkans: dik twee op tien

Volgens het VCOV begint maar zes procent van de allochtone jongeren aan een opleiding in het hoger onderwijs. En dat terwijl bij de autochtone jongeren de helft zijn kans waagt. Binnen deze kleine groep allochtonen ligt het slaagpercentage bovendien erg laag. Een studie van de Katholieke Universiteit van Leuven en de Vrije Universiteit van Brussel toont aan dat in het eerste jaar 56,1procent van de Vlaamse jongeren slagen. Van de allochtone jongeren zijn dat er afhankelijk van hun herkomst maar tussen de 19,4 en 34,3procent. Vooral studenten van Arabische afkomst, de Maghreblanden of Turkije bengelen onderaan.

De onderzoekers halen verschillende oorzaken aan. Zo speelt het opleidingsniveau van de ouders een rol. In de groep van studenten afkomstig uit de bovengenoemde regio's hebben ongeveer 40 procent van de jongeren ouders met als hoogste diploma een diploma lager onderwijs. Bij de autochtone jongeren hebben alle ouders een hoger diploma dan dat.

Omdat de opleidingsgraad ook samenhangt met de tewerkstelling, hebben allochtone jongeren het ook op financieel vlak moeilijker. Een groot deel van de allochtone ouders is werkloos.

Welke opleiding de student zelf al genoot, speelt ook mee. De allochtone groep, die veel meer studenten uit het beroepsonderwijs telt, is ook op die manier in het nadeel. Hun talenkennis en cognitieve vaardigheden, die in het hoger onderwijs aan bod komen, zijn zwakker. Ten laatste speelt ook de manier waarop de studiekeuze gemaakt wordt een grote rol. Allochtonen beginnen later na te denken en zijn minder realistisch, vaak misleid door de goede cijfers die ze halen in het beroepsonderwijs, waar de verwachtingen gemiddeld lager liggen. Ook dat soort problemen probeert het spel van de drie studenten te verhelpen.

De Standaard én De Standaard Online, 13 januari 2010